Μύθοι γύρω από τη διατροφή και το αδυνάτισμα

Ακούμε καθημερινά για δίαιτες αστραπή, που υπόσχονται άμεσο και γρήγορο αποτέλεσμα. Επίσης ακούμε από πολλούς εν δυνάμει «διαιτολόγους» πως κάποιες καθημερινές συνήθειες ευθύνονται για την κυτταρίτιδα, για κάποιους συνδυασμούς τροφίμων που παχαίνουν και για ορισμένα light προϊόντα τα οποία όχι μόνο δεν παχαίνουν, αλλά έχουν τεράστια απώλεια κιλών. Όλα αυτά και ακόμη περισσότερα θα μας αποδείξει ότι δεν είναι ακριβώς έτσι, η κλινική Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Ιωάννα Ράπτη στο κείμενο που ακολουθεί.

«Ένας άνθρωπος πρέπει να πίνει 6-8 ποτήρια νερό ημερησίως».
Κάθε άνθρωπος έχει τις δικές του ανάγκες στην πρόσληψη υγρών προκειμένου να επιτύχει τη σωστή ενυδάτωση του οργανισμού του. Συγκεκριμένα, οι ανάγκες μας σε υγρά ανέρχονται σε 1 ml υγρών/1 kcal πρόσληψης συν τις απώλειες σε ιδρώτα. Θα ήταν πιο ορθό να πούμε γενικά ότι η σύσταση για κατανάλωση υγρών είναι 6-8 ποτήρια ημερησίως. Το νερό δεν αποτελεί την μοναδική πηγή υγρών για τον οργανισμό μας. Σύμφωνα με συστάσεις που δημοσιεύτηκαν το 2004 το 80% των αναγκών μας σε υγρά μπορεί να καλυφθεί και μέσω της κατανάλωσης άλλων ροφημάτων όπως γάλακτος, χυμών, καφέ, τσαγιού, σόδας και ανθρακούχων αναψυκτικών. Σημαντική πηγή αποτελούν και τα τρόφιμα (τα φρούτα και τα λαχανικά έχουν μεγάλη περιεκτικότητα σε νερό).

«Υπάρχουν συνδυασμοί τροφίμων που παχαίνουν».
Δεν υπάρχει καμία επιστημονική έρευνα που να αποδεικνύει τον παραπάνω ισχυρισμό. Συνήθως λέγεται πως δεν επιτρέπεται η κατανάλωση κρέατος με τυρί ή με μακαρόνια ή με πατάτες. Αυτό που προκαλεί την απώλεια του βάρους είναι η δημιουργία αρνητικού ισοζυγίου ενέργειας, δηλαδή να «καίμε» περισσότερες θερμίδες από αυτές που προσλαμβάνουμε. Η αύξηση της σωματικής δραστηριότητας και ο μικρός περιορισμός των θερμίδων συμβάλλουν προς την κατεύθυνση αυτή.

«Τα light προϊόντα δεν έχουν θερμίδες και μπορώ να τα καταναλώνω χωρίς περιορισμό»
Τα προϊόντα light, όπως όλα τα τρόφιμα έχουν θερμίδες. Είναι βέβαιο πως η αντικατάσταση ενός τροφίμου πλούσιο σε θερμίδες από ένα light προϊόν μπορεί να βοηθήσει στην μείωση της θερμιδικής πρόσληψης και κατ’ επέκταση στην απώλεια βάρους, αλλά η πρόσληψη του light προϊόντος πρέπει να γίνεται και αυτή με μέτρο. Εξαίρεση αποτελούν τα αναψυκτικά light, των οποίων το θερμιδικό περιεχόμενο είναι σχεδόν μηδενικό.

«Το μέλι παχαίνει λιγότερο από τη ζάχαρη»
Το μέλι έχει παραπλήσιες θερμίδες με τη ζάχαρη, οπότε έχουν το ίδιο αποτέλεσμα. Το μέλι όμως, είναι πιο υγιεινό εξαιτίας των αντισηπτικών ιδιοτήτων του και της περιεκτικότητάς του σε βιταμίνες και ιχνοστοιχεία.

«Τα αναψυκτικά και οι καφέδες προκαλούν κυτταρίτιδα»
Δεν υπάρχει καμία επιστημονική έρευνα που να αποδεικνύει τον παραπάνω ισχυρισμό. Τα γονίδια φαίνεται να είναι ο πιο έντονος προδιαθεσικός παράγοντας για την εμφάνισή της. Παρόλα αυτά η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας και η διατροφή πλούσια σε φρούτα και λαχανικά μπορούν να συμβάλλουν στη μείωση της κυτταρίτιδας.

«Η ασπαρτάμη είναι καρκινογόνος»
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO), ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας (FDA) και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Ασφάλεια των Τροφίμων θεωρούν ότι η ασπαρτάμη είναι απόλυτα ασφαλής και δεν συνδέεται με την καρκινογένεση στον άνθρωπο. Αντιθέτως φαίνεται να βοηθά στη ρύθμιση του βάρους.

«Η φρουκτόζη έχει λιγότερες θερμίδες από τη ζάχαρη»
Και οι δύο γλυκαντικές ύλες περιέχουν τις ίδιες θερμίδες (4 θερμίδες/ γραμμάριο). Η φρουκτόζη, όμως, είναι 1,5 φορά γλυκύτερη από τη ζάχαρη (κάτι που συμβαίνει και με τις άλλες γλυκαντικές ύλες), οπότε χρησιμοποιείται σε μικρότερη ποσότητα για να επιτευχθεί η ίδια γλυκύτητα. Το αποτέλεσμα είναι λιγότερες θερμίδες στο τρόφιμο που προστίθεται φρουκτόζη αντί της ζάχαρης.

«Η μαύρη ζάχαρη παχαίνει λιγότερο από τη λευκή»
Η μαύρη ζάχαρη έχει σχεδόν τις ίδιες θερμίδες με τη λευκή. Η υπεροχή της έναντι στη λευκή έγκειται στη μεγαλύτερη περιεκτικότητά της σε μερικά ιχνοστοιχεία.

«Το μαύρο ψωμί παχαίνει λιγότερο από το λευκό»
Το μαύρο ψωμί περιέχει περίπου τις ίδιες θερμίδες με το λευκό. Η διαφορά τους συνίσταται στο ότι το μαύρο ψωμί έχει μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες και βιταμίνες του συμπλέγματος Β, λόγω μικρότερης επεξεργασίας του. Έτσι βοηθά στην καλή λειτουργία του εντέρου, στα καλύτερα επίπεδα κορεσμού και στην καλή λειτουργία του νευρικού μας συστήματος.

«Το λεμόνι, το ξύδι, ο ανανάς και η κανέλλα είναι λιποδιαλυτικά»
Δεν υπάρχουν τρόφιμα ή ουσίες που να διαλύουν το λίπος που έχουμε αποθηκευμένο στο σώμα μας. Ο μηχανισμός της λιπόλυσης είναι συγκεκριμένος: αυτό που προσλαμβάνουμε πρέπει να είναι λιγότερο από αυτό που ξοδεύουμε. Δεν υπάρχει καμία επιστημονική έρευνα που να αποδεικνύει ότι η κατανάλωση τροφίμων και καρυκευμάτων συμβάλλει στην καύση του λίπους.

Ιωάννα ΡάπτηΚλινική ΔιαιτολόγοςΔιατροφολόγος (MSc)